Gadjet / Дафтар
2027-йил 22-апрелдан кучга кирадиган янги ўзбек лотин алифбоси
2026-йил 21-октябрда имзоланган қонун лотин ёзувидаги тўртта ҳарфни ўзгартиради. Бу ёзув нима учун керак ва амалда нимани англатади.
Нима ўзгарди?
“Лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосини жорий этиш тўғрисида”ги қонунга ўзгартириш киритиш ҳақидаги ЎРҚ-1184-сон қонун 2026-йил 21-октябрда имзоланди. Қонунга кўра, лотин алифбоси 28 та ҳарф ва битта тутуқ белгисидан иборат.
Амалдаги ёзув билан солиштирганда тўртта асосий ўзгариш бор:
- sh бирикмаси ўрнига ş ҳарфи ёзилади;
- ch бирикмаси ўрнига ç ҳарфи ёзилади;
- gʻ бирикмаси ўрнига ğ ҳарфи ёзилади;
- oʻ бирикмаси ўрнига ö ҳарфи ёзилади.
Қачондан кучга киради?
Қонун 2027-йил 22-апрелдан кучга кириши белгиланган. Шу санагача амалдаги ёзув ва расмий ҳужжатларга қўйиладиган талаблар ўз кучида қолади.
Янги алифбо бир кунда барча матнларни алмаштирмайди: таълим, нашриёт ва давлат идораларида ўтиш даври босқичма-босқич бўлади. Расмий ҳужжат учун аниқ талабни тегишли идорадан текширинг.
Нима учун бу керак?
Янги ҳарфлар бир товушни битта белги билан ёзишга ёрдам беради. sh ва ch каби бирикмалар энди алоҳида ҳарфлар сифатида ёзилади, gʻ ва oʻ эса ğ ва ö бўлади. Бу матнни ўқиш, қидириш ва компьютерда теришни осонлаштириши мумкин.
ng бирикмаси энди алоҳида ҳарф эмас: у n ва g ҳарфлари билан ёзилади.
Матнларингизни қандай тайёрлаш мумкин
Gadjetдаги алифбо конвертори эски ва янги ёзув ўртасида ҳарфларни алмаштиради. Матн браузерда қолади ва серверга юборилмайди.
Конвертор имло текшируви эмас. Исм-шарифлар, қисқартмалар, брендлар ва расмий формулаларни қўлда текширинг.
Манба
Қонуннинг тўлиқ матни lex.uz сайтида жойлашган: ЎРҚ-1184-сон, 21.10.2026.